Վեցամյա աղջիկս ասաց. «Մա՛մ, ամեն անգամ, երբ պապիկն ինձ լողացնում է, խնդրում է աչքերս փակել, հետո ինչ-որ բան է անում»։ Հաջորդ երեկո առանց թակելու բացեցի լոգարանի դուռը, և տեսածիցս ոտքերս դողացին…
Աղջիկս՝ Մանեն, վեց տարեկան էր, երբ մի օր ասաց մի նախադասություն, որի պատճառով ամբողջ գիշեր չկարողացա քնել։
Այդ կեսօրին խոհանոցում ընթրիք էի պատրաստում։
Մանեն նստած էր սեղանի մոտ ու նկարում էր։
Հանկարծ, առանց անգամ գլուխը բարձրացնելու, ասաց.
— Մա՛մ, գիտե՞ս՝ ես ու պապիկը գաղտնի խաղ ունենք։
Ժպտացի։
Հայրս՝ Սամվելը, յոթանասունվեց տարեկան էր։
Նրանք Մանեի հետ գրեթե անբաժան էին։
Հայրս նրան դպրոցից տուն էր բերում, հեքիաթներ կարդում ու սովորեցնում բակում ծաղիկներ տնկել։
— Ի՞նչ խաղ,— հարցրի։
Մանեն մի պահ մտածեց։
— Երբ պապիկն ինձ լողացնում է, ասում է՝ աչքերս փակեմ։
Ձեռքիս դանակը կանգ առավ։
Շրջվեցի դեպի աղջիկս։
— Ինչո՞ւ։
Նա ուսերը թոթվեց։
— Որ խաղանք։
— Իսկ երբ աչքերդ փակում ես, պապիկն ի՞նչ է անում։
Մանեն ժպտաց։
— Չգիտեմ։ Չէ՞ որ աչքերս փակ են։
Չգիտեմ՝ ինչու, բայց ներսումս ինչ-որ բան սառեց։
Փորձեցի հանգիստ խոսել։
— Մանե՛ ջան, պապիկն ասե՞լ է, որ ինձ չպատմես։
Աղջիկս մի պահ լռեց։
Այդ լռությունն ամենից շատ վախեցրեց ինձ։
Հետո ասաց.
— Պապիկն ասում է՝ եթե քեզ ամեն ինչ պատմեմ, խաղն այլևս հետաքրքիր չի լինի։
Նստեցի նրա կողքին։
— Մանե՛, եթե որևէ մեկը քեզ խնդրի ինձանից ինչ-որ բան գաղտնի պահել, միշտ կարող ես պատմել։ Նույնիսկ եթե դա պապիկն է։
Աղջիկս զարմացած նայեց ինձ։
— Բայց պապիկը վատ բան չի անում։
Այդ խոսքերը պետք է հանգստացնեին ինձ։
Բայց չհանգստացրին։
Հաջորդ երեկո, երբ լոգարանից լսեցի հորս ձայնը՝ «Փակի՛ր աչքերդ, հիմա կսկսենք», որոշեցի այլևս չսպասել։
Շարունակությունը՝ առաջին մեկնաբանությունում 👇
Այդ գիշեր երկար ժամանակ չէի կարողանում քնել։
Հայրս միշտ եղել էր այն մարդը, որին ամենից շատ էի վստահում։
Երբ ամուսինս ուշ էր վերադառնում աշխատանքից, նա գալիս էր ինձ օգնելու։
Երբ Մանեն հիվանդանում էր, հայրս կարող էր ժամերով նստել նրա կողքին։
Երբեք որևէ բան չէի նկատել, որը կարող էր ինձ կասկածելու առիթ տալ։
Բայց հիմա աղջկաս ասած մի քանի բառերը գլխումս պտտվում էին։
Սկսեցի հիշել մանրուքներ, որոնց նախկինում ուշադրություն չէի դարձրել։
Մի քանի շաբաթ առաջ հայրս ասել էր.
— Նարինե՛, դու գործերովդ զբաղվիր։ Ես Մանեին կլողացնեմ ու կպատրաստեմ քնելու։
Մեկ այլ երեկո լոգարանի դուռը փակ էր։
Երբ թակել էի, ներսից երկուսի ծիծաղն էի լսել։
Այն ժամանակ պարզապես ժպտացել էի։
Բայց հիմա նույն հիշողությունը բոլորովին այլ զգացողություններ էր առաջացնում։
Ամբողջ հաջորդ օրը ինքս ինձ ասում էի, որ գուցե չափազանցնում եմ։
Սակայն անհանգստությունս չէր անցնում։
Երեկոյան հայրս նորից եկավ մեզ մոտ։
Ընթրիքից հետո Մանեն վազեց նրա գիրկը։
— Պապի՛կ, այսօր մեր խաղը խաղալո՞ւ ենք։
Նայեցի հորս։
Նա ժպտաց։
— Եթե մայրիկդ համաձայն է։
Մի պահ լռեցի։
Հետո պատասխանեցի.
— Իհարկե։
Բայց արդեն որոշել էի, որ այս անգամ ամեն ինչ ինքս եմ պարզելու։
Տասը րոպե անց լսեցի ջրի ձայնը։
Հետո՝ Մանեի ծիծաղը։
Դանդաղ մոտեցա լոգարանի դռանը։
Այն փակ էր, բայց կողպված չէր։
Մոտեցա այնքան, որ կարողանամ լսել ներսի խոսակցությունը։
Հայրս ասաց.
— Դե՛, հիմա փակի՛ր աչքերդ։ Բայց չխաբես։
— Փակել եմ, պապի՛կ։
— Իսկ հիմա գուշակի՛ր։
Մի քանի վայրկյան լռություն տիրեց։
Հետո Մանեն բարձր ծիծաղեց։
— Գիտե՜մ։
Այդ պահին այլևս չկարողացա սպասել։
Առանց թակելու բացեցի դուռը։
— Պա՛պ։
Հայրս զարմացած շրջվեց։
Իսկ այն, ինչ տեսա, այնքան տարբեր էր իմ պատկերացրած սարսափելի տեսարաններից, որ մի քանի վայրկյան պարզապես կանգնած մնացի։
Մանեն ապահով նստած էր լոգարանում։
Շուրջը փրփուր էր ու լոգանքի համար նախատեսված խաղալիքներ։
Աչքերը փակ էին։
Հայրս մի ձեռքում փոքրիկ բաժակ էր պահել, որով զգուշությամբ ջուր էր լցնում աղջկաս մազերին։
Մյուս ձեռքում Մանեի դեղին ռետինե բադիկն էր։
— Մա՜մ,— ծիծաղեց աղջիկս,— դու փչացրիր մեր խաղը։
Շփոթված նայեցի նրանց։
— Ի՞նչ խաղ։
Հայրս դանդաղ ժպտաց։
— «Գուշակիր ձայնը»։
Ես ոչինչ չէի հասկանում։
Այդ ժամանակ հայրս բացատրեց ամեն ինչ։
Մի քանի ամիս առաջ Մանեն սկսել էր վախենալ գլուխը լվանալուց։
Մի օր շամպունը պատահաբար լցվել էր նրա աչքերի մեջ, և աղջիկս դրանից հետո ամեն անգամ լաց էր լինում, երբ փորձում էինք լվանալ մազերը։
Լոգանքը վերածվել էր իսկական փորձության։
Հայրս չէր ուզում, որ այդ վախն ավելի խորանա։
Ուստի որոշել էր լոգանքը խաղի վերածել։
— Ես խնդրում եմ, որ աչքերը փակի, որպեսզի շամպունն ու ջուրը աչքերի մեջ չլցվեն,— բացատրեց հայրս։— Հետո տարբեր խաղալիքներով ձայներ եմ հանում։
Նա բարձրացրեց ռետինե բադիկը։
— Երբ սա սեղմում եմ, ձայն է հանում։
Հետո ցույց տվեց փոքրիկ բաժակը։
— Իսկ երբ բաժակով ջուր եմ լցնում, ուրիշ ձայն է ստացվում։
Մանեն ուրախ շարունակեց.
— Ես պիտի գուշակեմ, թե ինչով է պապիկը ձայն հանում։
— Իսկ ես այդ ընթացքում զգուշությամբ լվանում եմ նրա մազերը,— ավելացրեց հայրս։
Պարզվեց՝ ամեն ճիշտ գուշակության համար Մանեն մեկ աստղ էր ստանում։
Տասը աստղ հավաքելուց հետո պապիկը նրան պաղպաղակի էր տանում։
— Մա՛մ, ես արդեն ութ աստղ ունեմ,— հպարտությամբ հայտարարեց աղջիկս։
Նայեցի հորս։
Նա դեռ ձեռքում պահում էր դեղին բադիկը։
Իսկ ես կանգնած էի դռան մոտ՝ չկարողանալով նույնիսկ ժպտալ։
Աչքերս լցվեցին արցունքներով։
Հայրս ուշադիր նայեց ինձ։
Հետո կամաց հարցրեց.
— Վախեցե՞լ էիր, Նարինե՛։
Մի պահ ուզում էի ասել՝ ոչ։
Բայց չկարողացա ստել։
— Այո՛, պա՛պ։
Նա լռեց։
Հետո բադիկը դրեց լոգարանի եզրին։
— Լավ ես արել, որ ստուգել ես։
Զարմացած նայեցի նրան։
Սպասում էի, որ կվիրավորվի։
Կբարկանա։
Կասի, թե ինչպես եմ համարձակվել նման բան մտածել սեփական հորս մասին։
Բայց նա շարունակեց.
— Երբ խոսքը երեխայի անվտանգության մասին է, մայրն իրավունք ունի ամեն ինչ պարզելու։ Ես էլ պետք է մեր խաղի մասին ավելի շուտ պատմեի քեզ։
Արցունքներս արդեն հոսում էին։
— Պա՛պ, ես ուղղակի…
— Հասկանում եմ, աղջի՛կս։
Մանեն բացեց աչքերը։
— Մա՛մ, ես քեզ ասացի, չէ՞, որ պապիկը վատ բան չի անում։
Մոտեցա աղջկաս ու համբուրեցի ճակատը։
— Այո՛, սիրելի՛ս։
Հետո նայեցի հորս։
— Ներիր, որ այդպես հանկարծակի ներս մտա։
Նա ժպտաց։
— Դու քո երեխայի համար էիր անհանգստանում։ Դա հասկանում եմ։
Այդ երեկո ես ինքս օգնեցի Մանեին ավարտել լոգանքը։
Իսկ հայրս նստեց կողքին ու շարունակեց խաղը։
Աղջիկս նորից փակեց աչքերը։
Հայրս ռետինե բադիկը սեղմեց։
— Դե՛, գուշակի՛ր։
— Բադի՜կը։
Երեքս էլ ծիծաղեցինք։
Մանեն ստացավ իր իններորդ աստղը։
Հետո հայրս նրան փաթաթեց սրբիչով, և միասին գնացինք ննջարան։
Երբ աղջիկս քնեց, հայրս պատրաստվեց տուն գնալու։
Դռան մոտ կանգ առավ։
— Ի դեպ, Նարինե՛, այս խաղը նոր չէ։
Զարմացած նայեցի նրան։
— Ի՞նչ նկատի ունես։
Նա ժպտաց։
— Դու էլ էիր փոքր ժամանակ վախենում գլուխդ լվանալուց։ Երբ հինգ տարեկան էիր, ես նույն խաղն էի խաղում քեզ հետ։
Քարացա։
Մի պահ ոչինչ չէի հիշում։
Հետո հանկարծ մանկությունիցս մի պատկեր հայտնվեց։
Փակ աչքեր։
Ջրի ձայն։
Հորս ծիծաղը։
Եվ նրա ձայնը.
— Գուշակի՛ր՝ հիմա ինչով եմ ձայն հանում։
Ես այնքան վաղուց էի մոռացել այդ ամենը։
Բայց հենց այդ պահին հիշեցի։
Հիշեցի նաև, թե որքան էի սիրում այդ խաղը։
Հորս նայեցի։
Նա արդեն տարեց մարդ էր։
Մազերը ճերմակել էին։
Քայլում էր ավելի դանդաղ, քան նախկինում։
Բայց նույն մարդն էր, որը ժամանակին ինձ համար մտածել էր այդ խաղը։
Իսկ հիմա նույն կերպ փորձում էր օգնել թոռնուհուն։
— Պա՛պ, ես ամբողջովին մոռացել էի,— շշնջացի։
— Ես էլ չէի մտածել, որ մի օր նորից պետք կգա։
Գրկեցի նրան։
Այդ գիշեր երկար մտածում էի կատարվածի մասին։
Մի կողմից ամաչում էի, որ հորս հանդեպ նման կասկածներ էին առաջացել։
Մյուս կողմից գիտեի, որ աղջկաս ասած խոսքերը չէի կարող անտեսել։
Եվ հայրս էլ դա հասկացել էր։
Հաջորդ օրերին Մանեի հետ նորից խոսեցի։
Բացատրեցի, որ նա կարող է ինձ պատմել ցանկացած խաղի, խոսակցության կամ անհարմար զգացողության մասին։
Որ մեծահասակների խնդրանքները երբեք չեն նշանակում, թե պետք է ինձանից ինչ-որ բան թաքցնի։
Մանեն գլխով արեց։
Հետո հարցրեց.
— Բայց պապիկի խաղը կարո՞ղ ենք շարունակել։
Ժպտացի։
— Իհարկե։ Միայն թե այսուհետ ես էլ կիմանամ խաղի կանոնները։
Հաջորդ կիրակի հայրս նորից եկավ։
Երբ լոգանքի ժամանակը հասավ, ես նույնպես մնացի նրանց կողքին։
Մանեն փակեց աչքերն ու սպասեց։
Հայրս սեղմեց ռետինե բադիկը։
— Գուշակի՛ր։
— Բադի՜կը, պապի՛կ։ Նորից ճիշտ գուշակեցի։
Նա այնքան բարձր ծիծաղեց, որ ես էլ չկարողացա զսպել ժպիտս։
Այդ օրը Մանեն հավաքեց տասներորդ աստղը։
Իսկ պապիկը խոստացավ հաջորդ օրը նրան պաղպաղակի տանել։
Ես նայում էի նրանց ու հիշում այն երեկոն, երբ վախից դողացող ձեռքով բացեցի լոգարանի դուռը։
Այն ժամանակ պատրաստ էի տեսնելու ամենավատը։
Բայց հայտնաբերեցի մանկությունիցս մի մոռացված խաղ, որը հայրս տարիներ անց նորից էր օգտագործում՝ այս անգամ թոռնուհու վախը հաղթահարելու համար։
Ես չէի զղջում, որ բացել էի այդ դուռը։
Որովհետև երեխայիս անվտանգությունը ստուգելը միշտ իմ պարտականությունն է լինելու։
Բայց ուրախ էի, որ այդ օրը տեսածս ինձ նաև վերադարձրեց մանկությանս մի գեղեցիկ հիշողություն, որը կարծել էի՝ ընդմիշտ մոռացել եմ։
