Հիվանդանոցից վերադարձած մայրս չկարողացավ բացել սեփական տան դուռը։ Երբ զանգեցի եղբորս, նա ասաց. «Մինչև ներս մտնելը մի բան պիտի իմանաք»Մորս հիվանդանոցից դուրս գրելու օրը եղբայրս եկավ մեզ տուն տանելու։

Հիվանդանոցից վերադարձած մայրս չկարողացավ բացել սեփական տան դուռը։ Երբ զանգեցի եղբորս, նա ասաց. «Մինչև ներս մտնելը մի բան պիտի իմանաք»Մորս հիվանդանոցից դուրս գրելու օրը եղբայրս եկավ մեզ տուն տանելու։

Մայրս երկու շաբաթ առաջ կաթված էր տարել։ Բարեբախտաբար խոսքն ու հիշողությունը չէին տուժել, բայց դեռ հենակով էր քայլում և օգնության կարիք ուներ։

Մեքենայի մեջ նստելուն պես ասաց.

— Արմա՛ն, ինձ իմ տուն տար։

Եղբայրս հայելու միջից նայեց նրան։

— Մա՛մ, ավելի լավ է՝ սկզբում մեզ մոտ մնաս։

— Ես իմ տունն եմ ուզում։

Արմանը մի պահ մտածեց, հետո շրջեց մեքենան դեպի մորս բնակարանը։

Ամբողջ ճանապարհին ոչինչ չէր խոսում։

Երբ հասանք, ես օգնեցի մորս բարձրանալ երկրորդ հարկ։

Նա պայուսակից հանեց բանալին, մտցրեց կողպեքի մեջ ու փորձեց պտտել։

Չստացվեց։

Կրկին փորձեց։

— Լուսի՛ն, երևի ձեռքերս դեռ լավ չեն աշխատում։ Դու բացի՛ր։

Վերցրի բանալին։

Այն ընդհանրապես չէր համապատասխանում կողպեքին։

Նայեցի դռանը։ Փականը նոր էր։

— Մա՛մ, սպասիր։

Զանգեցի եղբորս։

Նա դեռ մեքենայի մոտ էր։

— Արմա՛ն, կողպեքն ինչո՞ւ է փոխված։

Մի քանի վայրկյան լռեց։

— Ես եմ փոխել։

— Առանց մամայի՞ն ասելու։

— Վերև կգամ, կբացատրեմ։

Մայրս լսեց մեր խոսակցությունը։

Նա դանդաղ նստեց աստիճանների մոտ դրված աթոռին։

— Լուսի՛ն, եղբորդ ասա՝ շուտ գա։

Երբ Արմանը բարձրացավ, ձեռքին երկու նոր բանալի կար։

Բայց ամենատարօրինակն այն էր, որ դուռը բացելուց առաջ ասաց.

— Մա՛մ, նախ խոստացիր, որ չես բարկանալու։

Մայրս նայեց նրան։

— Դու իմ տունն առանց ինձ բացել ես, հիմա՞ ես խոստում ուզում։

Եղբայրս բացեց դուռը։

Մայրս առաջինն անցավ շեմը։

Մի քանի քայլ արեց, կանգ առավ ու նայեց սենյակին։

Հետո շշնջաց.

— Արմա՛ն, իմ տան հետ ի՞նչ ես արել։

Շարունակությունը՝ առաջին մեկնաբանությունում 👇

Շարունակություն

Ես մտա մորս հետևից։

Առաջին հայացքից ամեն ինչ կարգին էր։ Կահույքն իր տեղում էր, պատուհանները մաքուր էին, հատակն էլ նոր էր լվացված։

Բայց հետո նկատեցի փոփոխությունները։

Հյուրասենյակի պատի մոտ մորս գրքերի փոխարեն դատարկ դարակներ էին։ Նրա սիրած հին բազկաթոռը չկար։ Ննջասենյակում անկողինը հավաքված էր, իսկ պահարանի մի մասը դատարկված։

— Իմ իրերն ո՞ւր են,— հարցրեց մայրս։

Արմանը փորձեց հանգիստ խոսել։

— Պահեստ եմ տարել։ Ոչինչ չեմ կորցրել։

— Ինչո՞ւ։

— Մա՛մ, դու հիմա մենակ չես կարող ապրել։ Մենք որոշել էինք, որ մեզ մոտ կմնաս։

— Դուք որոշել էիք։ Իսկ իմ կարծիքը հարցրե՞լ էիք։

Ես միջամտեցի։

— Արմա՛ն, ինչո՞ւ ես իրերը տեղափոխել։

Եղբայրս նայեց ինձ։

— Որովհետև տունը ժամանակավորապես վարձով տալու մարդ եմ գտել։

Մի պահ նույնիսկ չհասկացա, թե ինչ ասաց։

— Ի՞նչ ես արել։

— Մի ընտանիք երեք ամսով բնակարան է փնտրում։ Գումարը կօգտագործենք մորս վերականգնողական բուժման համար։

Մայրս ձեռքը դրեց պատին, որ չկորցնի հավասարակշռությունը։

— Այսինքն՝ դու իմ տունը ուրիշի՞ն ես առաջարկել։

— Դեռ պայմանագիր չենք կնքել։ Ես միայն ցույց եմ տվել բնակարանը։

— Իսկ ո՞վ է քեզ այդ իրավունքը տվել։

Եղբայրս լռեց։

Այդ լռությունից ամեն ինչ պարզ էր։

Նա իսկապես կարծում էր, թե մորս առողջական վիճակն իրեն իրավունք է տալիս նրա փոխարեն որոշումներ կայացնել։

— Ես քեզ համար եմ անում,— վերջապես ասաց։

Մայրս դանդաղ մոտեցավ պատուհանին։

— Արմա՛ն, դու իմ որդին ես։ Բայց ես դեռ կենդանի եմ։

Այդ խոսքերից եղբայրս գունատվեց։

Նա սկսեց բացատրել, որ բուժման ծախսերը շատացել են, որ իր ընտանիքն էլ վարկ ունի, որ ես նույնպես ամեն ամիս գումար չեմ կարող տալ։

Նրա ասածի մեջ ճշմարտություն կար։

Մենք իսկապես դժվարությամբ էինք վճարում մորս վերականգնողական բուժման համար։

Բայց դա չէր նշանակում, որ կարելի էր առանց թույլտվության տնօրինել նրա բնակարանը։

Հանկարծ դուռը թակեցին։

Արմանը գնաց բացելու։

Շեմին մի երիտասարդ զույգ էր կանգնած։

Կինը ձեռքերում փոքրիկ պայուսակ ուներ։

— Բարև ձեզ։ Արմանը մեզ ասաց, որ այսօր կարող ենք նորից բնակարանը տեսնել։ Վաղը պիտի վերջնական պատասխան տանք։

Ես նայեցի եղբորս։

Նա նույնիսկ չհամարձակվեց աչքերիս նայել։

Մայրս մոտեցավ դռանը։

— Բնակարանի տերը ես եմ,— ասաց հանգիստ։— Ցավում եմ, բայց իմ համաձայնությունն այս հարցում ոչ ոք չի ստացել։

Երիտասարդ կինը շփոթվեց։

— Կներեք։ Մենք չգիտեինք։

— Դուք մեղավոր չեք։

Նրանք հեռացան։

Արմանը փակեց դուռը։

— Մա՛մ, կարելի էր հանգիստ խոսել։

Մայրս շրջվեց։

— Ես հենց հանգիստ էլ խոսեցի։ Եթե նրանք վաղը տեղափոխվեին, դու ե՞րբ էիր պատրաստվում ինձ ասել։

Եղբայրս պատասխան չուներ։

Ես նստեցի խոհանոցում ու առաջին անգամ մտածեցի, թե ինչու մենք մորս հետ նույնիսկ չէինք քննարկել նրա ապագան։

Հիվանդանոցում բժիշկը բացատրել էր, որ մայրս կարող է ապրել սեփական տանը, եթե ապահովենք անվտանգ պայմաններ, վերականգնողական բուժում և սկզբնական շրջանում մշտական օգնություն։

Բայց մենք ընտրել էինք ավելի հեշտ տարբերակը։

Մորս տեղափոխել եղբորս ընտանիքի տուն։

Արմանը մտածում էր, թե այդպես ամեն ինչ ճիշտ կլինի։ Ես էլ համաձայնել էի, որովհետև իմ աշխատանքի և երեխաների հետ դա ինձ ավելի հարմար էր։

Իսկ մայրս ոչ մի անգամ չէր ասել, որ ուզում է այդպես ապրել։

— Մա՛մ, իսկ դու ինչպե՞ս ես պատկերացնում,— հարցրի։

Նա նայեց ինձ։

— Ես ուզում եմ այստեղ ապրել։ Իմ անկողնում քնել, իմ պատուհանից բակը տեսնել։ Գիտեմ, որ դեռ լավ չեմ քայլում։ Գիտեմ, որ օգնություն է պետք։ Բայց մի՞թե դրա համար պետք է ինձ իմ տնից հանեք։

Արմանը հոգնած նստեց աթոռին։

— Մենք ամեն օր այստեղ մնալ չենք կարող։

— Ես դա էլ եմ հասկանում,— պատասխանեց մայրս։— Դրա համար միասին պիտի լուծում գտնենք։ Ոչ թե ինձ առանց հարցնելու տեղափոխեք։

Այդ օրը երկար խոսեցինք։

Պարզվեց՝ մայրս հիվանդանոցում վերականգնողական բուժման մասնագետից արդեն հարցրել էր, թե ինչ պայմաններում կարող է տուն վերադառնալ։

Նրան բացատրել էին, որ անհրաժեշտ է հեռացնել սայթաքելու վտանգ ունեցող գորգերը, հարմարեցնել լոգարանը և կազմակերպել օգնություն առօրյա որոշ գործողությունների ժամանակ։

Մայրս այդ ամենը հիշում էր։

Նա նույնիսկ մտածել էր հարևանուհու՝ Հասմիկի հետ պայմանավորվել, որ անհրաժեշտության դեպքում օգնի։

Մենք զարմացած էինք։

Մեզ թվում էր՝ մայրս պարզապես չի հասկանում իր վիճակի լրջությունը։

Իսկ նա արդեն մտածել էր լուծումների մասին։

Հաջորդ օրը միասին այցելեցինք մասնագետի։

Նա գնահատեց մորս շարժունակությունն ու հստակ թվարկեց, թե ինչ փոփոխություններ են անհրաժեշտ։

Առաջին շաբաթներին որոշեցինք, որ մայրս միայնակ չի մնա։ Ես մի քանի օրով տեղափոխվեցի նրա մոտ։ Արմանը կազմակերպեց բնակարանի հարմարեցումը և վճարովի օգնության մի մասը։

Հետո հերթափոխ սահմանեցինք։

Մեր պայմանավորվածությունն այնքան էլ հեշտ չէր իրականացնել։

Արմանը երբեմն ուշանում էր աշխատանքից։ Ես ստիպված էի աշխատանքային ժամերս փոխել։ Մայրս էլ հաճախ բարկանում էր, երբ իրեն օգնում էին այնտեղ, որտեղ կարծում էր՝ կարող է ինքնուրույն անել։

Բայց մենք սովորեցինք ոչ թե նրա փոխարեն որոշել, այլ հարցնել։

Մի օր, երբ ես աշխատանքից վերադարձա, մորս գտա խոհանոցում։

Նա նստած էր սեղանի մոտ, իսկ Արմանը պատուհանի կողքին փորձում էր տեղավորել հին բազկաթոռը։

Պարզվեց՝ եղբայրս այն հետ էր բերել պահեստից։

— Մա՛մ, որտեղի՞ց է լավ երևում բակը,— հարցնում էր։

— Մի քիչ աջ տար։

Արմանը տեղափոխեց։

— Հիմա՞։

— Հա՛։ Հենց այդտեղ։

Հետո գրպանից հանեց երկու նոր բանալի։

Դրեց մորս առաջ։

— Մա՛մ, ես շատ սխալ եմ վարվել։

Մայրս վերցրեց բանալիները։

— Դու ինձ օգնելու փոխարեն վախեցրիր, տղա՛ս։ Մի օր հիվանդանոցից դուրս եկա ու տեսա, որ իմ տան դուռն էլ ինձ չի ճանաչում։

Արմանը գլուխը կախեց։

— Հասկացել եմ։

— Եթե հասկացել ես, նստիր։ Թեյ խմենք։

Երկու ամիս անց մայրս արդեն կարողանում էր ինքնուրույն քայլել բնակարանի ներսում։ Դեռ հենակ էր օգտագործում, բայց վերականգնողական բուժումը լավ արդյունք էր տալիս։

Այդ ընթացքում Արմանը մի օր ինձ առանձնացրեց։

— Գիտե՞ս, ես ինչից էի վախենում։

— Ինչի՞ց։

— Որ մի օր մաման մենակ տանը կընկնի, իսկ մենք ուշ կհասնենք։ Ու այդ պատճառով որոշեցի, որ ամեն ինչ պետք է իմ ձեռքում պահեմ։

— Բայց այդպես դու նրան էլ ավելի վախեցրիր։

Եղբայրս համաձայնեց։

Մի քանի օր անց մայրս առաջին անգամ ինքնուրույն իջավ շենքի բակ՝ մեր ուղեկցությամբ։

Նստեց իր սիրած նստարանին ու երկար նայեց ծառերին։

Երբ տուն վերադառնալու ժամանակն եկավ, Արմանը ձեռքը մեկնեց, որ օգնի կանգնել։

Մայրս ժպտաց։

— Սպասիր։ Ուզում եմ ինքս փորձել։

Նա հենակով դանդաղ կանգնեց։

Արմանը կողքին էր, բայց չէր շտապում բռնել նրա ձեռքից։

Վերև բարձրանալուց հետո մայրս պայուսակից հանեց նոր բանալիներից մեկը և տվեց եղբորս։

— Սա քեզ մոտ կպահես։

Արմանը զարմացավ։

— Իսկ ինչի՞ համար։

— Որ եթե մի օր օգնության կարիք ունենամ, կարողանաս ներս գալ։

Եղբայրս նայեց բանալուն, հետո՝ մորս։

— Իսկ մյուսը՞։

— Մյուսն ինձ մոտ կմնա։

Մայրս բացեց իր տան դուռը ու մեզ ներս հրավիրեց։

Այս անգամ ոչ ոք նրա փոխարեն չէր որոշել՝ որտեղ պիտի ապրի։

Եվ եղբայրս առաջին անգամ այդ բնակարան մտավ ոչ թե որպես տան գործերը տնօրինող մարդ, այլ որպես որդի, որին մայրը սեփական կամքով բանալի էր տվել։

Դէ իսկ պատմության 3-րդ ամենադրամատիկ մասը մեր Տելեգրամ Ալիքում — Այստեղ

Понравилась статья? Поделиться с друзьями:
Գեղարվեստական Պատմություններ