17-ամյա աղջիկս լողի առաջնությունում պատրաստվում էր իր կյանքի ամենակարևոր մրցմանը, երբ կազմակերպիչը բարձրախոսով հայտարարեց. «Իզաբելլա Միլլերի մասնակցությունը չեղարկված է՝ մոր գրավոր պահանջով»։ Ես քարացա։ Երբեք նման դիմում չէի ներկայացրել։ Աղջիկս արտասվելով մոտեցավ ինձ ու հարցրեց. «Մա՛մ, ինչո՞ւ ես դա արել։ Դու գիտեիր, որ սա համալսարանի կրթաթոշակ ստանալու իմ վերջին հնարավորություններից մեկն է»։ Այդ պահին ամուսինս բռնեց ձեռքս ու շշնջաց. «Ոչինչ մի՛ ասա։ Տուն հասնենք՝ ամեն ինչ կբացատրեմ»։ Բայց մարզիչը մոտեցավ մեզ, հեռախոսով ցույց տվեց իմ անունից ուղարկված նամակը և ասաց. «Տիկի՛ն Էլենա, սա դեռ ամենը չէ։ Ձեր անունից երկու շաբաթ առաջ նաև մերժել են ձեր աղջկան ուղարկված առաջարկը»։ Ես նայեցի ամուսնուս։ Նա գունատվել էր։ Իսկ երբ բացեցինք երկրորդ նամակը, հասկացա՝ նա պատրաստ էր կործանել սեփական դստեր երազանքը, որպեսզի թաքցնի այն, ինչ կատարվում էր մեր տանը։
Իմ անունը Էլենա է։ Քառասունվեց տարեկան եմ։
Ամուսինս՝ Դեյվիդը, փոքրիկ հյուրատուն ունի լեռնային զբոսաշրջային քաղաքում։
Մենք միասին այն բացել էինք տասնհինգ տարի առաջ։
Սկզբում ընդամենը չորս սենյակ ունեինք։
Հետո ավելացրինք ևս վեցը։
Ամառները բավականին զբաղված էինք, իսկ ձմռանը հիմնականում քիչ հյուրեր էինք ունենում։
Մեր միակ դուստրը՝ Իզաբելլան, մանկուց ջուրն էր սիրում։
Վեց տարեկանից լողի էր հաճախում։
Տասնչորսում արդեն մրցանակներ էր շահում։
Մարզիչն ասում էր, որ աղջիկս շատ լավ տվյալներ ունի, և լուրջ մարզվելու դեպքում կարող է համալսարանում սպորտային կրթաթոշակի հավակնել։
Ես միշտ աջակցում էի նրան։
Բայց վերջին երկու տարիներին Դեյվիդը սկսել էր անընդհատ դժգոհել։
— Մենք հյուրատուն ունենք, իսկ Իզաբելլան ամբողջ օրը լողավազանում է։
— Նա դեռ դպրոցական է,— պատասխանում էի։
— Դպրոցական է, բայց բավական մեծ է, որ մեզ օգնի։
Ամռան արձակուրդներին աղջիկս իսկապես օգնում էր։
Ընդունում էր պատվերները, հյուրերին ցույց էր տալիս սենյակները, պատասխանում հեռախոսազանգերին։
Բայց երբ մարզումները շատացան, այլևս չէր հասցնում։
Դեյվիդը դրանից նյարդայնանում էր։
— Այդ լողը մի օր մեզ մեծ վնաս կտա,— ասում էր։
Ես կարծում էի՝ պարզապես հոգնել է աշխատանքից։
Չէի պատկերացնում, թե որքան հեռու կարող էր գնալ։
Առաջնության օրը Իզաբելլան առավոտյան վեցից արթուն էր։
Նա ամիսներով պատրաստվել էր այդ մրցմանը։
Դահլիճում նաև տարբեր համալսարանների մարզական ծրագրերի ներկայացուցիչներ կային։
Երբ հասանք լողավազան, աղջիկս վազեց հանդերձարան։
Ես նստեցի հանդիսատեսների շարքում։
Դեյվիդը կողքիս էր։
Նկատեցի, որ անընդհատ հեռախոսին է նայում։
— Ամեն ինչ լա՞վ է,— հարցրի։
— Այո։ Հյուրատան հետ կապված հարցեր կան։
Մի քանի րոպե անց Իզաբելլան մոտեցավ մեկնարկային գոտուն։
Բայց մրցավարներից մեկը կանգնեցրեց նրան։
Նրանք մի փոքր խոսեցին։
Աղջիկս սկսեց անհանգիստ ձեռքերով ինչ-որ բան բացատրել։
Հետո հնչեց հայտարարությունը։
Իզաբելլայի մասնակցությունը չեղարկված էր։
Եվ պատճառը՝ իմ դիմումը։
Վազեցի նրանց մոտ։
— Սխալմունք է։ Ես որևէ դիմում չեմ ուղարկել։
Մարզիչը՝ Սթիվենը, ապշած նայեց ինձ։
— Բայց նամակը հենց ձեր ընտանիքի էլեկտրոնային հասցեից է եկել։
Նա բացեց հեռախոսը։
Ցույց տվեց հաղորդագրությունը։
Վերջում գրված էր իմ անունը։
Իսկ բովանդակության մեջ նշված էր, որ Իզաբելլան ընտանեկան պատճառներով չի կարող մասնակցել մրցմանը։
Հետո Սթիվենը բացեց ևս մեկ նամակ։
— Իսկ այս առաջարկին նույնպես ձեր անունից բացասական պատասխան են ուղարկել։
Նա ցույց տվեց համալսարանի մարզական ամառային ծրագրի հրավերը։
Իզաբելլային ընտրել էին վեցշաբաթյա ուսումնական և մարզական ծրագրի համար։
Այդ ծրագրի ծախսերի մեծ մասը հոգալու էր համալսարանը։
Բայց մեր ընտանիքի էլեկտրոնային հասցեից պատասխանել էին.
«Շնորհակալություն, սակայն Իզաբելլան այլևս չի ցանկանում շարունակել մրցակցային լողով զբաղվել»։
Ես շրջվեցի դեպի ամուսինս։
— Դեյվի՛դ, սա դու՞ ես արել։
Նա գլուխը կախեց։
Շարունակությունը՝ առաջին մեկնաբանությունում
Առաջին մեկնաբանություն
— Էլենա՛, խնդրում եմ, հիմա մի՛ սկսիր,— ասաց Դեյվիդը։
Իզաբելլան կանգնած էր մեր կողքին։
Նրա դեմքից անհետացել էր ամբողջ գույնը։
— Հայրի՛կ, դու իմ անունից հրաժարվե՞լ ես։
Դեյվիդը պատասխան չտվեց։
— Ես քեզ եմ հարցնում։
Նա վերջապես ասաց.
— Ես մտածում էի՝ այդպես ավելի լավ կլինի։
Իզաբելլան սկսեց լաց լինել։
— Ու՞մ համար ավելի լավ։
Այդ պահին ես բռնեցի աղջկաս ձեռքը։
— Մենք այս հարցը պարզելու ենք։ Բայց հիմա ուզում եմ իմանալ՝ հնարավո՞ր է վերականգնել մասնակցությունը։
Սթիվենը խոսեց գլխավոր մրցավարի հետ։
Ցավոք, այդ օրվա մեկնարկային ցուցակներն արդեն վերջնական էին։
Իզաբելլայի փոխարեն պահեստային մասնակից էր ընդգրկվել։
Մրցավարն ասաց, որ չի կարող վերջին պահին փոխել ցուցակը։
Աղջիկս նստեց նստարանին և դեմքը ծածկեց ձեռքերով։
Նա ամիսներով ամեն առավոտ ժամը հինգին արթնացել էր։
Երբեմն նույնիսկ դպրոցից հետո անմիջապես մարզման էր գնացել։
Եվ հիմա այդ ամենը կարող էր զուր թվալ։
Ես նայեցի Դեյվիդին։
— Դու մեզ հետ տուն չես գալու։ Նախ գնա և մտածիր, թե ինչ ես արել։
Նա փորձեց վիճել։
Բայց այս անգամ ես նրան չլսեցի։
Տուն վերադարձանք միայն երեկոյան։
Իզաբելլան ամբողջ ճանապարհին լուռ էր։
Հասնելուն պես բարձրացավ իր սենյակ։
Ես նստեցի խոհանոցում ու բացեցի մեր ընտանեկան էլեկտրոնային փոստը։
Դա այն հասցեն էր, որը տարիներ շարունակ օգտագործում էինք հյուրատան և որոշ ընտանեկան հարցերի համար։
Գաղտնաբառը երկուսս էլ գիտեինք։
Դեյվիդը պարզապես մտել էր այնտեղից և իմ անունով պատասխանել։
Բայց երբ սկսեցի ուսումնասիրել ուղարկված նամակները, նկատեցի ևս մի բան։
Երկու ամիս առաջ համալսարանից ավելի վաղ հաղորդագրություն էր եկել։
Այնտեղ գրված էր, որ Իզաբելլան անցել է նախնական ընտրությունը և հրավիրվում է մարզական գնահատման։
Դեյվիդը դրան նույնպես պատասխանել էր։
Գրել էր, թե աղջիկս չի կարող մասնակցել՝ ընտանիքի ֆինանսական դժվարությունների պատճառով։
Ես ապշեցի։
Մարզական ծրագիրն առաջարկել էր օգնել ճանապարհածախսի հարցում։
Բայց ամուսինս այլևս չէր պատասխանել։
Մի պահ նույնիսկ մտածեցի, թե նա պարզապես չի ցանկացել աղջկան հեռու ուղարկել։
Սակայն հետո աչքովս ընկավ հյուրատան հաշվապահական ծրագիրը։
Վերջին ամիսների թվերը շատ ավելի վատն էին, քան Դեյվիդն ինձ ներկայացրել էր։
Հաջորդ առավոտ գնացի հյուրատուն։
Դեյվիդը նստած էր ընդունարանում։
Նրա դիմաց մի քանի չվճարված հաշիվ կար։
Ես նստեցի։
— Դու հիմա ամեն ինչ կպատմես։
Նա երկար լռեց։
Հետո խոստովանեց։
Անցած ձմռանը հյուրատան ջեռուցման համակարգը վնասվել էր։
Վերանորոգումը թանկ էր նստել։
Դրանից հետո մի քանի խոշոր խմբային պատվերներ չեղարկվել էին։
Հյուրատունը սկսել էր պարտքեր կուտակել։
Դեյվիդը փորձում էր իրավիճակը թաքցնել ինձանից։
— Ես մտածում էի՝ ամռանը ամեն ինչ կկարգավորվի,— ասաց։
— Իսկ Իզաբելլան ի՞նչ կապ ունի։
Նա գլուխը կախեց։
— Ինձ պետք էր, որ ամռանը ամբողջությամբ այստեղ աշխատեր։
Ես ապշած նայեցի։
— Դրա համար դու մերժե՞լ ես նրա համալսարանական ծրագիրը։
— Եթե նա վեց շաբաթով հեռանար, ստիպված էի լինելու աշխատակից վարձել։
— Ու դու մտածել ես՝ ավելի լավ է աղջկադ հնարավորությունը խլե՞ս։
Դեյվիդը սկսեց նյարդայնանալ։
— Դու չես հասկանում։ Մենք կարող էինք ամեն ինչ կորցնել։
— Իսկ Իզաբելլան ի՞նչ կարող էր կորցնել, դրա մասին մտածե՞լ ես։
Նա լռեց։
Ես շարունակեցի.
— Դու նրան նույնիսկ ընտրության հնարավորություն չես տվել։
Այդ պահին Դեյվիդն ասաց մի բան, որը մինչև հիմա հիշում եմ։
— Ես մտածում էի՝ երբ հյուրատունը ոտքի կանգնի, նրան ուրիշ հնարավորություններ կգտնենք։
Ես դառնությամբ ժպտացի։
— Դու պատրաստ էիր նրա ապագան հետաձգել, որ քո սխալները չերևան։
Այդ օրը վերցրի բոլոր հաշվապահական փաստաթղթերը։
Մենք խորհրդակցեցինք մասնագետի հետ։
Պարզվեց՝ իրավիճակը վատ էր, բայց դեռ հնարավոր էր հյուրատունը պահպանել։
Պարզապես պետք էր կրճատել որոշ ծախսեր, վերանայել պարտավորությունները և հնարավորինս արագ պայմանավորվել պարտատերերի հետ։
Ամենակարևորն այն էր, որ Դեյվիդը ստիպված եղավ վերջապես խոստովանել իրական թվերը։
Բայց Իզաբելլայի խնդիրը դրանից չէր լուծվում։
Նրա հետ երկար զրուցեցի։
— Սիրելի՛ս, ես ամեն ինչ կանեմ, որ կարողանաս շարունակել մարզվել։
Նա նայեց ինձ։
— Մա՛մ, ես այլևս չեմ վստահում հայրիկին։
Ես չփորձեցի նրան հակառակը համոզել։
Որովհետև ինքս էլ չէի վստահում։
Երկու օր անց զանգեց Սթիվենը։
Նա արդեն խոսել էր համալսարանական ծրագրի պատասխանատուների հետ։
Բացատրել էր, որ հրաժարման նամակները չեն արտահայտել Իզաբելլայի ցանկությունը։
Ծրագրի հիմնական տեղերն արդեն զբաղված էին։
Բայց մարզիչներից մեկը համաձայնել էր աղջկաս դիտարկել պահեստային թեկնածուների շարքում՝ նոր գնահատում անցնելուց հետո։
Դա երաշխիք չէր։
Սակայն հնարավորություն էր։
Երբ հայտնեցի Իզաբելլային, նա առաջին անգամ ժպտաց։
— Այսինքն՝ ես դեռ կարող եմ փորձե՞լ։
— Այո։
Նա ամուր գրկեց ինձ։
Հետո հարցրեց.
— Իսկ հայրիկը գիտի՞։
— Դեռ ոչ։
Աղջիկս լռեց։
— Մա՛մ, ես չեմ ուզում, որ նա այս անգամ էլ ինչ-որ բան փոխի։
Ես խոստացա, որ բոլոր հաղորդագրությունները այսուհետ կուղարկվեն աղջկաս անձնական հասցեին, իսկ ծրագրի հարցերով անմիջապես ինքը և մարզիչը կշփվեն պատասխանատուների հետ։
Գնահատումը նշանակվեց երեք շաբաթ անց։
Իզաբելլան կրկին սկսեց մարզվել։
Բայց այս անգամ ամեն ինչ այլ էր։
Նա այլևս չէր վազում լողավազան՝ հոր դժգոհ խոսքերից վախենալով։
Նա գիտեր, որ որոշումն իրենն է։
Այդ ընթացքում Դեյվիդը մի քանի անգամ փորձեց խոսել նրա հետ։
Աղջիկս հրաժարվեց։
Մի երեկո ամուսինս մոտեցավ ինձ։
— Էլենա՛, ես ուզում եմ ներողություն խնդրել։
— Ինձանի՞ց։
— Երկուսիցդ։
Ես պատասխանեցի.
— Դու կարող ես ներողություն խնդրել։ Բայց պետք է ընդունես, որ Իզաբելլան կարող է դեռ երկար ժամանակ քեզ չվստահել։
Նա գլխով արեց։
Այդ պահին առաջին անգամ տեսա, որ իսկապես հասկանում է իր արածի հետևանքները։
Գնահատման օրը Իզաբելլան շատ հուզված էր։
Նա կանգնած էր լողավազանի եզրին։
Մրցավարի ազդանշանից հետո նետվեց ջուրը։
Ես նստած էի վերևում։
Ձեռքերս այնքան ամուր էի սեղմել, որ մատներս ցավում էին։
Աղջիկս լողում էր արագ։
Բայց ես արդեն չէի մտածում միայն հաղթելու մասին։
Ուզում էի, որ նա կարողանա ցույց տալ այն ամենը, ինչի համար այսքան աշխատել էր։
Երբ ավարտեց, բարձրացավ ջրից։
Նայեց մարզչին։
Սթիվենը ժպտաց։
Նրա ժամանակը բավական լավն էր, որպեսզի մարզական ծրագրի պատասխանատուները շարունակեին դիտարկել թեկնածությունը։
Եվ երբ աղջիկս մոտեցավ ինձ, ասաց.
— Մա՛մ, նույնիսկ եթե չընդունեն, գոնե այս անգամ ինքս եմ մասնակցել։
Ես սկսեցի լաց լինել։
Որովհետև այդ խոսքերը ցույց տվեցին, թե որքան մեծ ցավ էր պատճառել նրան հոր արածը։
Մեկ շաբաթ անց ստացանք պատասխան։
Պահեստային ցուցակից Իզաբելլային առաջարկում էին մասնակցել ծրագրին․ մասնակիցներից մեկը հրաժարվել էր, և տեղ էր ազատվել։
Աղջիկս մի քանի անգամ կարդաց նամակը։
Հետո գոռաց.
— Մա՜մ, ինձ ընդունել են։
Մենք երկուսս էլ սկսեցինք ծիծաղել։
Այդ պահին դուռը բացվեց։
Դեյվիդն էր։
Նա լսել էր ուրախության ձայները։
— Ի՞նչ է եղել։
Իզաբելլան շրջվեց։
Մի պահ լռեց։
Հետո ասաց.
— Ես գնում եմ։
Դեյվիդը քարացավ։
— Ո՞ւր։
— Համալսարանի մարզական ծրագիր։
Նա նայեց ինձ։
Հետո աղջկան։
— Իսկ ե՞րբ։
— Երկու շաբաթից։
Մի պահ մտածեցի, որ նորից կսկսի վիճել։
Բայց նա նստեց աթոռին։
Եվ առաջին անգամ միայն ասաց.
— Շնորհավորում եմ։
Իզաբելլան չժպտաց։
— Շնորհակալ եմ։
Հետո բարձրացավ իր սենյակ։
Մեկնելուց երեք օր առաջ Դեյվիդը խնդրեց խոսել աղջկա հետ։
Այս անգամ Իզաբելլան համաձայնեց։
Ես նրանց մենակ թողեցի հյուրասենյակում։
Ավելի ուշ աղջիկս պատմեց զրույցը։
Հայրը ներողություն էր խնդրել։
Առանց արդարանալու։
Ասել էր, որ իր վախն ու ֆինանսական խնդիրները երբեք իրավունք չէին տալիս որոշումներ կայացնել նրա փոխարեն։
Իզաբելլան պատասխանել էր.
— Հայրի՛կ, ես քեզ սիրում եմ։ Բայց չեմ կարող մոռանալ, որ երբ իմ երազանքն ու քո հյուրատունը իրար դեմ կանգնեցին, դու նույնիսկ ինձ չհարցրիր՝ ինչ եմ ուզում։
Դեյվիդը արտասվել էր։
Աղջիկս էլ։
Բայց այս անգամ ոչ ոք չէր շտապում ձևացնել, թե ամեն ինչ արդեն կարգավորվել է։
Իզաբելլային ճանապարհելու օրը մենք երկուսով գնացինք կայարան։
Դեյվիդը նույնպես եկել էր, բայց աղջկաս խնդրանքով մի փոքր հեռու էր կանգնած։
Երբ գնացքը մոտեցավ, Իզաբելլան գրկեց ինձ։
— Մա՛մ, մի բան եմ ուզում ասել։
— Ասա, սիրելի՛ս։
— Ես մրցման այն օրը մտածում էի, որ կյանքիս ամենամեծ հնարավորությունը կորցրել եմ։
Ես համբուրեցի նրա ճակատը։
— Գիտեմ։
Նա ժպտաց։
— Բայց պարզվեց՝ դեռ ամեն ինչ ավարտված չէ։
Հետո շրջվեց դեպի հորը։
Մոտեցավ։
Եվ գրկեց նրան։
Դեյվիդը սկսեց լաց լինել։
— Կսպասեմ, որ վերադառնաս,— ասաց։
Իզաբելլան պատասխանեց.
— Ես էլ կուզենայի, որ մինչև այդ դու սովորես ինձ վստահել։
Նա բարձրացավ գնացք։
Ես երկար նայում էի պատուհանից ձեռքով անող աղջկաս։
Վեց շաբաթ անց Իզաբելլան վերադարձավ բոլորովին փոխված։
Ավելի ինքնավստահ։
Ավելի հասուն։
Նա դեռ չէր որոշել, թե որ համալսարանն է ընտրելու, բայց արդեն գիտեր, որ ցանկանում է շարունակել լողով զբաղվել։
Դեյվիդը նույնպես փոխվել էր։
Նա վերջապես բաց էր խոսում հյուրատան ֆինանսական վիճակի մասին։
Մենք վերակազմակերպել էինք աշխատանքը և վարձել կես դրույքով աշխատակցի։
Այլևս ոչ ոք չէր ակնկալում, որ մեր դուստրը պետք է իր ապագայի հաշվին փրկի ընտանեկան բիզնեսը։
Իսկ մի երեկո, երբ միասին ընթրում էինք, Դեյվիդը հանկարծ ասաց.
— Իզաբելլա՛, մի բան եմ ուզում հարցնել։
Աղջիկս զգուշությամբ նայեց նրան։
— Ի՞նչ։
— Քո հաջորդ մրցումը ե՞րբ է։
Նա զարմացավ։
— Հաջորդ շաբաթ։
Դեյվիդը ժպտաց։
— Կարո՞ղ եմ գալ։
Իզաբելլան մի պահ լռեց։
Հետո ասաց.
— Կարող ես։ Բայց այս անգամ մի պայմանով։
— Ի՞նչ պայմանով։
— Ոչ մի նամակ իմ փոխարեն չես ուղարկելու։
Մենք երեքս էլ ծիծաղեցինք։
Բայց ես գիտեի, որ այդ կատակի հետևում դեռ չսպիացած ցավ կար։
Այդ օրը հասկացա մի բան։
Երբեմն ծնողները վստահ են, թե իրենք ամեն ինչ անում են ընտանիքը պահպանելու համար։
Բայց կարող են չնկատել, որ իրենց որոշումներով հենց ընտանիքի ամենաթանկ մարդուն են ստիպում հրաժարվել սեփական ապագայից։
Իսկ իմ աղջիկը, բարեբախտաբար, այդ անգամ չհրաժարվեց։
