13-ամյակիս օրը հայրս ինձ գրկեց, համբուրեց այտս ու ականջիս շշնջաց. «Այս գիշեր արի իմ սենյակում քնիր։ Խնդրում եմ՝ մենակ չթողնես ինձ»։ Նրա ձայնից սարսռացի։ Բայց երբ կեսգիշերին մեր տան դուռը թակեցին, հասկացա, որ հայրս ինձնից սարսափելի բան է թաքցնում
Այս լուսանկարն արվել է իմ տասներեքերորդ ծննդյան օրը։
Եթե նայեք, կտեսնեք սովորական ընտանեկան պահ. հայրս գրկել է ինձ և համբուրում է այտս, իսկ սեղանին ծննդյան տորթն է։
Բայց ոչ ոք չգիտեր, թե այդ պահին ինչ ասաց ականջիս։
— Անի ջան, այս գիշեր արի իմ սենյակում քնիր։ Խնդրում եմ՝ մենակ չթողնես ինձ։
Ես քարացա։
Մայրս մահացել էր, երբ վեց տարեկան էի։ Այդ օրվանից հայրս՝ Սամվելը, ինձ մենակ էր մեծացրել։
Նա միշտ հոգատար էր, բայց նաև սովորեցրել էր ինքնուրույն լինել։ Նույնիսկ փոքր ժամանակ, երբ վատ երազ էի տեսնում, գալիս էր իմ սենյակ, նստում կողքիս ու սպասում, մինչև քնեմ։
Երբեք չէր խնդրել, որ իր սենյակում մնամ։
Այդ երեկո նրա ձայնում այնպիսի վախ կար, որ ձեռքիս տորթի դանակը դողաց։
— Պապ, ի՞նչ է պատահել։
Նա արագ նայեց հյուրերին։
— Հետո կասեմ։ Հիմա այնպես արա, կարծես ամեն ինչ լավ է։
Վերջին շաբաթվա ընթացքում հայրս իսկապես տարօրինակ էր դարձել։
Աշխատանքից շուտ էր վերադառնում, գիշերները հաճախ էր արթնանում, հեռախոսը երբեք հեռու չէր դնում։
Երկու օր առաջ լսել էի, թե ինչպես է խոհանոցում ինչ-որ մեկին ասում.
— Խնդրում եմ, աղջկաս ներկայությամբ ոչինչ չասեք։ Նա չպետք է այսպես իմանա։
Երբ ներս մտա, անմիջապես անջատեց հեռախոսը։
— Ո՞ւմ հետ էիր խոսում։
— Աշխատանքից էին զանգել։
Բայց ես չէի հավատացել։
Ծննդյան երեկոյան, երբ հյուրերը հեռացան, հայրս անձամբ փակեց դուռն ու երկար կանգնեց միջանցքում։
Հետո ինձ տարավ իր ննջասենյակ։
Մահճակալի կողքին բազկաթոռ էր դրել՝ բարձով ու վերմակով։
— Այս գիշեր այստեղ կմնաս,— ասաց։
Նրա դեմքը գունատ էր։
— Պապ, մենք վտանգի մե՞ջ ենք։
Նա նստեց մահճակալին։
— Ես մի սխալ եմ արել, Անի։ Մտածում էի՝ կկարողանամ ամեն ինչ մենակ հաղթահարել։
— Ի՞նչ սխալ։
Հայրս բռնեց ձեռքս։
— Միայն խոստացիր, որ եթե քեզ ինչ-որ բան ասեմ, չես խուճապի մատնվի։
Այդ պահին դրսից մեքենայի ձայն լսվեց։
Հայրս նայեց ժամացույցին ու շշնջաց.
— Նրանք արդեն եկել են։
Շարունակությունը՝ առաջին մեկնաբանությունում 👇
Սիրտս սկսեց արագ բաբախել։
— Ովքե՞ր են եկել, պապ։
Նա պատասխանելու փոխարեն վերցրեց հեռախոսը։
— Հասա՞ք։ Լավ, հիմա կբացեմ։
Ես լսեցի դռան զանգը։
Հայրս դանդաղ վեր կացավ, բայց հանկարծ բռնվեց պահարանից։
— Պապ, լա՞վ ես։
— Մի քիչ գլխապտույտ է։ Անցավ։
Նա ինձ խնդրեց նստած մնալ և իջավ առաջին հարկ։
Մի քանի րոպե անց լսեցի անծանոթ տղամարդկանց ձայներ։
Հետո՝ ծանր քայլեր աստիճանների վրա։
Դուռը բացվեց։
Հայրս ներս մտավ երկու բուժաշխատողի հետ։
Նրանցից մեկը ձեռքին բժշկական պայուսակ ուներ, մյուսը՝ շարժական սարք։
— Պապ, ի՞նչ է կատարվում։
Հայրս նստեց մահճակալի եզրին։
Բուժաշխատողը մոտեցավ նրան։
— Սամվել, նախ ճնշումն ու սրտի աշխատանքը ստուգենք։
Ես արդեն արտասվում էի։
— Պապ, դու հիվա՞նդ ես։
Հայրս երկար նայեց ինձ։
Հետո կամաց ասաց.
— Անի ջան, մի քանի շաբաթ առաջ ինձ մոտ սրտի ռիթմի լուրջ խանգարում են հայտնաբերել։
Ես չհասկացա։
— Դա ի՞նչ է նշանակում։
— Երբեմն սիրտս անկանոն է աշխատում։ Մի քանի անգամ ուշագնաց լինելու զգացողություն եմ ունեցել։
Բուժաշխատողը բացատրեց, որ հայրս բժշկական հսկողության և բուժման կարիք ունի։
Մի քանի օր առաջ բժիշկը խորհուրդ էր տվել չհետաձգել հիվանդանոցային բուժումը։
Բայց հայրս հրաժարվել էր անմիջապես գնալ։
Պատճառն իմ ծննդյան օրն էր։
— Ես ուզում էի, որ տասներեքամյակդ ուրախ անցնի,— ասաց նա։— Չէի ուզում, որ այն հիշես հիվանդանոցի միջանցքներով։
Ես սկսեցի ավելի ուժեղ լաց լինել։
— Իսկ եթե քեզ ինչ-որ բա՞ն պատահեր։
Հայրս աչքերը փակեց։
— Հենց դրանից էլ վախեցա։
Պարզվեց՝ այդ առավոտ նա նորից վատ էր զգացել։
Զանգել էր բժշկին, բայց սկզբում չէր համաձայնել հիվանդանոց գնալ։
Բժիշկը, իմանալով, որ նրա վիճակը կարող է վտանգավոր լինել, պնդել էր անհապաղ բուժօգնության անհրաժեշտությունը։
Վերջապես հայրս համաձայնել էր, որ երեկոյան բուժաշխատողները գան և իրեն հիվանդանոց տեղափոխեն։
— Իսկ ինձ ինչո՞ւ խնդրեցիր կողքիդ քնել,— հարցրի։
Հայրս գլուխը կախեց։
— Որովհետև վախենում էի մենակ մնալուց։ Ուզում էի վերջին մի քանի ժամը քեզ մոտ լինել, մինչև գնայի հիվանդանոց։
Բուժաշխատողը մեղմ ասաց.
— Բայց Անիին նման պատասխանատվություն դնել պետք չէր։ Եթե վիճակը վատանար, նա չէր կարող փոխարինել բժշկական օգնությանը։
Հայրս համաձայնեց։
— Գիտեմ։ Ես ուղղակի վախեցել էի։
Այդ պահին հասկացա, թե ինչու էր վերջին օրերին անընդհատ ստուգում հեռախոսը։
Նա սպասում էր բժշկի զանգերին։
Իսկ այն խոսքերը, որոնք լսել էի խոհանոցում, նույնպես բժշկին էին ուղղված։
Հայրս խնդրել էր, որ ինձ առողջական խնդրի մասին չհայտնեն ծննդյանս օրից առաջ։
Բուժաշխատողներն ավարտեցին զննումը։
Նրանցից մեկը լրջորեն ասաց.
— Սամվել, այլևս չենք սպասում։ Պետք է գնանք հիվանդանոց։
Հայրս նայեց ինձ։
— Անի ջան, մի քիչ ժամանակով պիտի բուժվեմ։
Ես ամուր գրկեցի նրան։
— Պապ, ես էլ եմ գալիս։
— Գիշերվա այս ժամի՞ն։
— Այո։ Ես քեզ մենակ չեմ թողնի։
Հայրս ժպտաց արցունքների միջից։
— Դու արդեն բավականաչափ համարձակ ես եղել այս երեկո։
Բուժաշխատողը զանգեց տատիկիս։
Նա անմիջապես եկավ մեր տուն, և մենք միասին ուղեկցեցինք հորս հիվանդանոց։
Այդ գիշեր տատիկիս հետ մնացի տանը։
Բայց երկար ժամանակ չէի կարողանում քնել։
Անընդհատ հիշում էի հորս գունատ դեմքն ու դողացող ձեռքերը։
Առավոտյան տատիկս ինձ տարավ հիվանդանոց։
Հայրս արդեն բուժում էր ստանում։
Երբ տեսավ ինձ, ժպտաց։
— Իմ ծննդյան աղջիկը եկավ։
Նստեցի նրա կողքին։
— Պապ, մի բան եմ ուզում խնդրել։
— Ասա։
— Էլ երբեք ինձնից մի թաքցրու, եթե հիվանդ ես։ Ես ավելի շատ եմ վախենում, երբ չգիտեմ՝ ինչ է կատարվում։
Հայրս բռնեց ձեռքս։
— Խոստանում եմ։ Բայց դու էլ պիտի հիշես, որ մեծերի առողջության պատասխանատվությունը քոնը չէ։
— Գիտեմ։ Բայց ես կարող եմ քեզ սիրել ու կողքիդ լինել։
Նա գրկեց ինձ։
Հորս բուժումն ու հետագա հսկողությունը մի քանի շաբաթ տևեցին։
Բժիշկները ընտրեցին համապատասխան բուժումը և մանրամասն բացատրեցին, թե ինչին պետք է ուշադրություն դարձնի։
Տուն վերադառնալուց հետո հայրս փոխեց իր առօրյան։
Ավելի կանոնավոր էր հանգստանում, ժամանակին գնում բժշկի և այլևս չէր փորձում ամեն վատ ինքնազգացողություն թաքցնել։
Տատիկս էլ հաճախ էր այցելում մեզ։
Անցավ մեկ տարի։
Իմ տասնչորսերորդ ծննդյան օրը նորից նույն խոհանոցում էինք։
Սեղանին շոկոլադե տորթ կար։
Հայրս մոտեցավ, գրկեց ինձ ու համբուրեց այտս։
— Հիշո՞ւմ ես անցած տարվա ծնունդդ,— հարցրեց։
Ես գլխով արեցի։
— Երբեք չեմ մոռանա։
Նա ժպտաց։
— Այս տարի ոչ մի գաղտնիք չունեմ։ Եվ ուզում եմ, որ ամեն երեկո հանգիստ քնես քո սենյակում։
Ծիծաղեցի։
— Իսկ դու՞։
— Ես էլ իմ սենյակում։ Եվ եթե վատ զգամ, բժիշկներին կզանգեմ, ոչ թե կձևացնեմ, թե ամեն ինչ լավ է։
Այդ օրը հասկացա, որ հայրս միշտ չէ, որ անպարտելի է։
Նա նույնպես կարող է վախենալ, թուլանալ ու օգնության կարիք ունենալ։
Բայց դա նրան իմ աչքերում ավելի թույլ չդարձրեց։
Ընդհակառակը։
Նա սովորեց օգնություն ընդունել, իսկ ես սովորեցի, որ սիրելի մարդուն աջակցելու համար պարտադիր չէ նրա բոլոր վախերն ու հոգսերը սեփական ուսերին վերցնել։
Եվ հիմա, ամեն անգամ նայելով տասներեքերորդ ծննդյանս լուսանկարին, հիշում եմ ոչ թե տորթը կամ հյուրերին, այլ հորս այն խնդրանքը, որն այդ պահին սարսափեցրել էր ինձ։
Նա պարզապես ուզում էր ևս մեկ առավոտ արթնանալ ու տեսնել իր աղջկան։
