Ես զանգահարեցի փաստաբանիս՝ կտակս փոխելու համար։ 24 ժամ էլ չէր անցել, երբ որդիս եկավ մի անակնկալով, որը մտքովս անգամ չէր անցնի։Նախորդ երեկոյան նրան տեսել էի միջանցքում կանգնած, ուստի հաջորդ առավոտյան տեղի ունեցածը բոլորովին էլ պատահական չէր թվում։
Տարիներ շարունակ հավատում էի, որ ընտանիքս իսկապես հոգ է տանում իմ մասին։
Ամեն կիրակի գալիս էին սուրճ խմելու, օգնում էին տան գործերում և այնպես անում, որ ինձ միայնակ չզգամ։
Դրա համար էլ, երբ կազմեցի կտակս, որոշեցի ամեն ինչ արդար բաժանել։
Տունը պետք է անցներ որդուս ու նրա կնոջը։
Խնայողություններս՝ թոռանս։
Բայց հենց փաստաթղթերը պատրաստ եղան, ամեն ինչ փոխվեց։
Այցելությունները հազվադեպ դարձան։
Հեռախոսազանգերը՝ ավելի կարճ։
Հարսս իմ գոյությունը հիշում էր միայն այն ժամանակ, երբ ինչ-որ բան էր պետք լինում։
Միակ մարդը, որի շնորհիվ դեռ սիրված էի զգում, իննամյա թոռնիկս էր։
Վերջապես որոշեցի զանգահարել փաստաբանիս։
— Ուզում եմ փոխել կտակս։
Պայմանավորվեցինք հանդիպել ուրբաթ օրը։
Երբ անջատեցի հեռախոսը, նկատեցի, որ որդիս կանգնած է միջանցքում։
Նա գրեթե ոչինչ չասաց։
Բայց այդ պահից նրա պահվածքում ինչ-որ բան փոխվեց։
Հաջորդ առավոտյան որդիս ու հարսս հայտնվեցին դռանս առաջ՝ դեմքներին լայն ժպիտներ։
— Մա՛մ, դու հանգստյան օրերի ուղեգիր ես շահել առողջարանային համալիրում։
Չէի հիշում, որ որևէ խաղարկության մասնակցած լինեի։
Բայց վիճաբանություններ չէի սիրում, դրա համար էլ հավաքեցի ճամպրուկս։
Գրեթե չորս ժամ անց հասանք սոճիներով շրջապատված մի գեղեցիկ կալվածք։
Որդիս ու հարսս ասացին, որ պետք է «որոշ հարցեր կարգավորեն», և ինձ մենակ թողեցին մեքենայի մեջ։
Մի քանի րոպե անց դուրս եկա ու քայլեցի այգով։
Սկզբում ամեն ինչ խաղաղ էր թվում։
Հետո տեսա մի տարեց տղամարդու, որը դատարկ շատրվանի մոտ կանգնած ուրախ-ուրախ երևակայական կարթով ձուկ էր որսում։
Մի կին շրջում էր այգում՝ փորձելով բռնել գոյություն չունեցող թիթեռների։
Մեկ ուրիշը նստած էր նստարանին, ժպտում էր ու կամացուկ խոսում մեկի հետ, ում միայն ինքն էր տեսնում։
Մարմնովս սարսուռ անցավ։
Հենց այդ պահին շենքից դուրս եկավ մի երիտասարդ աշխատակցուհի՝ ձեռքիս ճամպրուկով։
— Բարև ձեզ, Էվելին,— ժպտաց նա։— Ես ձեզ ցույց կտամ ձեր սենյակը։
Նայեցի որդուս։
— Իսկ ե՞րբ են սկսվելու էքսկուրսիաները։
Նա խուսափեց հայացքիցս։
— Մա՛մ… մենք ընդամենը մի քանի օրով ենք քեզ այստեղ թողնելու։ Քեզ համար լավագույն բժշկին ենք գտել։
Սիրտս կարծես կանգ առավ։
— Բժի՞շկ։ Ես կարծում էի՝ ընտանեկան հանգստի ենք եկել…
Նրանցից ոչ մեկը չպատասխանեց։
Եվ հենց այդ պահին վերջապես հասկացա, թե ինչ է կատարվում։
Շարունակությունը՝ առաջին մեկնաբանության մեջ 👇
Առաջին մեկնաբանություն
Իմ անունը Էվելին Քարթեր է։
Տարիներ շարունակ համոզված էի, որ ընտանիքս անկեղծորեն սիրում ու հոգ է տանում իմ մասին։
Ամեն կիրակի որդիս՝ Դանիելը, նրա կինը՝ Ջանելն, ու իննամյա թոռնիկս՝ Լյուկը, գալիս էին ինձ այցելելու։
Դանիելը նորոգում էր պահարանների թուլացած դռներն ու կտրում բակի թփերը։
Ջանելը տորթ էր բերում և անպայման պնդում, որ ինքն է լվանալու ամանները։
Իսկ Լյուկն ամբողջ օրը հետևիցս էր գալիս այգում ու ամեն ինչի մասին հարցեր տալիս՝ սկսած անձրևորդերից մինչև աստղերը։
Այդ կիրակիներին տունս նորից կյանքով էր լցվում։
Դրա համար էլ, երբ որոշեցի կտակ կազմել, ամեն ինչ պարզ էր թվում։
Տունը պետք է անցներ Դանիելին ու Ջանելին։
Խնայողություններս պետք է դրվեին Լյուկի համալսարանական կրթության համար նախատեսված հատուկ հաշվին։
Իսկ զարդերս, այդ թվում՝ շափյուղաներով ապարանջանը, որը հանգուցյալ ամուսինս նվիրել էր մեր ամուսնության երեսնամյակին, պետք է մնային ընտանիքում։
Հավատում էի, որ իմ ունեցվածքը թողնում եմ այն մարդկանց, որոնք ինձ սիրում են։
Բայց փաստաթղթերը ստորագրելուց հետո ինչ-որ բան փոխվեց։
Կիրակնօրյա այցելությունները դարձան ամսական մեկ անգամ։
Հետո գրեթե ամբողջությամբ դադարեցին։
Դանիելի զանգերն ավելի ու ավելի կարճ էին դառնում։
— Կներես, մա՛մ, շատ զբաղված շաբաթ էր։
Ջանելն ինձ հետ կապվում էր միայն այն ժամանակ, երբ ինչ-որ բան էր պետք լինում։
— Էվելի՛ն, կարո՞ղ ես տանը սպասել, մինչև մեր ծանրոցը բերեն։
— Էվելի՛ն, Լյուկին դպրոցից կվերցնե՞ս։
— Էվելի՛ն, դեմ չե՞ս լինի, եթե մի քիչ գումար պարտքով տաս։
Միակ մարդը, որը զանգում էր պարզապես այն պատճառով, որ կարոտել էր ինձ, Լյուկն էր։
— Էվի տատի՛կ,— ասում էր նա,— ի՞նչ ես կարծում, պապիկը երկնքից մեզ տեսնո՞ւմ է։
— Կարծում եմ՝ այո՛, սիրելի՛ս։
— Այդ դեպքում նրան ասա, որ ես քեզ լավ եմ նայում։
Այդ խոսքերից սիրտս քիչ էր մնում փշրվեր։
Սուրբ Ծնունդն անցկացրի բոլորովին մենակ։
Դանիելն ընդամենը մի տարայով մնացած ուտելիք էր թողել դռանս մոտ։
Հենց այդ ժամանակ վերջապես դադարեցի արդարացումներ փնտրել նրանց համար։
Հաջորդ հինգշաբթի երեկոյան զանգահարեցի փաստաբանիս։
— Պարո՛ն Հարիս, Էվելին Քարթերն է։ Ուզում եմ փոխել կտակս։
— Իհարկե, Էվելի՛ն։ Ամեն ինչ կարգի՞ն է։
— Կլինի։
Պայմանավորվեցինք հանդիպել ուրբաթ առավոտյան։
Ասացի, որ ուզում եմ տունս, խնայողություններս, կյանքի ապահովագրության գումարն ու զարդերս փոխանցել Լյուկի օգտին ստեղծվող հավատարմագրային հիմնադրամին։
Դանիելն ու Ջանելը ոչինչ ուղղակիորեն չէին ժառանգելու։
Երբ անջատեցի հեռախոսը, հետևիցս հատակի տախտակի ճռռոց լսեցի։
Դանիելը կանգնած էր միջանցքում։
Նրա հայացքը դեմքիցս անցավ հեռախոսիս։
— Ո՞ւմ հետ էիր խոսում։
— Փաստաբանիս։
Դեմքը լարվեց։
— Ինչո՞ւ։
— Որոշ փաստաթղթեր եմ թարմացնում։
Մի քանի վայրկյան լուռ նայեց ինձ, հետո ստիպված ժպտաց։
— Հասկացա։ Իհարկե։
Շուտով հեռացավ, բայց նրա տարօրինակ լռությունն անհանգստացրեց ինձ։
Հաջորդ առավոտյան Դանիելն ու Ջանելը հայտնվեցին դռանս առաջ՝ լայն ժպիտներով։
— Մա՛մ, ճամպրուկդ հավաքիր,— հայտարարեց Դանիելը։— Քեզ համար անակնկալ ունենք։
— Անակնկա՞լ։
— Դու հանգստյան օրերի ուղեգիր ես շահել առողջարանային համալիրում,— ասաց Ջանելը։— Մաքուր լեռնային օդ, մերսումներ, գեղեցիկ այգիներ, բժիշկներ… ամեն ինչ կա։
— Բայց ես չեմ հիշում, որ որևէ խաղարկության մասնակցած լինեմ։
— Համայնքային ծրագրով է,— արագ պատասխանեց Դանիելը։— Քո անունը ամիսներ առաջ էի գրանցել։
Դեռ չէի հասցրել առարկել, երբ Ջանելն արդեն քայլում էր դեպի ննջասենյակս։
— Ես կօգնեմ հավաքել իրերդ։
— Բայց ուրբաթ օրը հանդիպում ունեմ։
— Մենք ամեն ինչ կկարգավորենք,— ասաց Դանիելը։— Դու արժանի ես հանգստանալու։
Չորս ժամ անց անցանք բարձր երկաթե դարպասներով ու հայտնվեցինք սոճիների մեջ թաքնված քարե գեղեցիկ շենքի մոտ։
Առաջին հայացքից ամեն ինչ խաղաղ էր թվում։
Դանիելն ու Ջանելը ներս մտան՝ ասելով, թե պետք է «որոշ հարցեր կարգավորեն», իսկ ինձ թողեցին մեքենայի մեջ։
Մի քանի րոպե սպասելուց հետո դուրս եկա ու քայլեցի դեպի այգին։
Դատարկ շատրվանի մոտ մի տարեց տղամարդ ուրախությամբ երևակայական կարթ էր նետում։
Լայնեզր գլխարկով մի կին հետապնդում էր գոյություն չունեցող թիթեռների։
Մեկ ուրիշ կին նստած էր նստարանին ու մեղմ ձայնով խոսում մեկի հետ, ում միայն ինքն էր տեսնում։
Մարմնովս սարսուռ անցավ։
Հենց այդ պահին շենքից դուրս եկավ երիտասարդ աշխատակցուհին՝ իմ ճամպրուկը ձեռքին։
— Բարև ձեզ, Էվելին։ Ես Քլերն եմ։ Ձեզ ցույց կտամ ձեր սենյակը։
— Իմ սենյա՞կը,— զարմացա։— Իսկ ե՞րբ են սկսվելու էքսկուրսիաները։
Քլերը շփոթվեց։
Ես շրջվեցի դեպի Դանիելը։
Նա չէր համարձակվում աչքերիս նայել։
— Մա՛մ,— սկսեց նա,— մենք քեզ ընդամենը մի քանի օրով ենք այստեղ թողնելու։ Որոշ հետազոտություններ կանցկացնեն։
— Հետազոտություննե՞ր։
— Մենք հրաշալի բժիշկ ենք գտել,— միջամտեց Ջանելը։— Վերջին շրջանում դու հաճախ ես շփոթվում։
— Ես ոչ մի բանում չեմ շփոթվում։
— Դու նույնիսկ պատկերացրել ես, թե առողջարանային ուղեգիր ես շահել,— պատասխանեց նա։
— Բայց դո՛ւք ասացիք, որ շահել եմ։
Դանիելը ձայնն իջեցրեց։
— Սա հիշողության խանգարումներ ունեցող մարդկանց խնամքի կենտրոն է։ Այստեղ ապահով կլինես։
Զգացի, թե ինչպես է հողը փախչում ոտքերիս տակից։
— Դուք ինձ ծերանո՞ց եք բերել։
— Դա ժամանակավոր է,— ասաց նա։
Այդ պահին լսեցի, թե ինչպես է Ջանելը շշնջում Քլերին։
— Նա հորինում է իրադարձություններ։ Մոռանում է խոսակցությունները։ Վերջին շրջանում չափազանց կասկածամիտ է դարձել։
Ես անշարժ նայեցի որդուս։
— Դու լսել ես, թե ինչպես էի խոսում փաստաբանիս հետ։
Նրա դեմքի արտահայտությունը փոխվեց։
Շատ քիչ։
Բայց բավական էր, որ ամեն ինչ հասկանայի։
— Դու գիտես, որ ուզում եմ փոխել կտակս,— շշնջացի։— Դրա համար էլ փորձում ես ինձ անգործունակ ճանաչել տալ, մինչև կհասցնեմ դա անել։
— Անհեթեթություն է,— ասաց Դանիելը։
— Այդ դեպքում ինձ տուն տար։
Նրանցից ոչ մեկը չպատասխանեց։
Հետո պարզապես հեռացան։
Նույնիսկ չգրկեցին ինձ։
Հաջորդ առավոտյան ինձ ուղեկցեցին գլխավոր բժշկի աշխատասենյակ։
Ներս մտա՝ պատրաստ պայքարելու անկախությունս պահպանելու համար։
Բայց երբ բժիշկը բացեց դուռը, անսպասելիորեն քարացավ։
— Էվելի՞ն։
Ուշադիր նայեցի նրան։
— Ֆրա՞նկ։
Բժիշկ Ֆրանկ Բենեթը համալսարանում իմ ամենամտերիմ ընկերն էր եղել։
Ժամանակին մեր միջև կարող էր նույնիսկ ավելին լինել, քան ընկերությունը, բայց վախն ու անհարմար ժամանակը մեզ տարբեր ճանապարհներով էին տարել։
Նա ապշած նստեց դիմացս։
— Ընտանիքդ ասում է, որ հիշողության լուրջ կորուստ ունես։
— Ընտանիքս փորձում է գողանալ իմ տունը։
Նրան պատմեցի ամեն ինչ։
Կտակի մասին։
Միջանցքում Դանիելին տեսնելու։
Կեղծ հանգստյան ուղեգրի։
Եվ Ջանելի ստերի։
Ֆրանկը լսեց՝ առանց ընդհատելու։
Հետո մի շարք հարցեր տվեց։
Ես պատասխանեցի բոլորին։
Վերջապես նա փակեց բժշկական քարտս։
— Էվելի՛ն, դու շփոթված չես։ Դու զայրացած ես, վախեցած ու դավաճանված։ Բայց լիովին ունակ ես ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու։
Թեթևությունից քիչ էր մնում լաց լինեի։
— Փաստաբանիս հետ հանդիպումս այսօր է։
Ֆրանկը հեռախոսը մոտեցրեց ինձ։
— Այդ դեպքում զանգիր նրան։
Երկու ժամ անց պարոն Հարիսը եկավ անհրաժեշտ փաստաթղթերով ու նոտարի հետ։
Ես փոխեցի կտակս և տունը փոխանցեցի Լյուկի օգտին ստեղծված պաշտպանված հավատարմագրային հիմնադրամին։
Խնայողություններս, ապահովագրության գումարն ու զարդերս նույնպես նախատեսեցի նրա համար։
Իսկ Ֆրանկին ու պարոն Հարիսին նշանակեցի հիմնադրամի անկախ կառավարիչներ, մինչև Լյուկի քսանհինգ տարին լրանալը։
Հետո ևս մեկ անակնկալ պատրաստեցինք։
Հաջորդ կիրակի Դանիելն ու Ջանելը զայրացած ներխուժեցին կենտրոնի այգի։
Դանիելը ձեռքում թափահարում էր փաստաբանիս նամակը։
— Դու տունը փոխանցե՞լ ես ուրիշի։
— Դու ասում էիր, որ անհանգստացած ես իմ առողջությամբ,— հանգիստ պատասխանեցի։— Այդ դեպքում ինչո՞ւ ես այդքան զայրացած տան պատճառով։
— Մենք քեզ պաշտպանում էինք,— գոռաց Ջանելը։
— Ինչի՞ց։ Իմ սեփական որոշումների՞ց։
Ֆրանկը մի քայլ առաջ եկավ։
— Իմ մասնագիտական գնահատմամբ՝ Էվելինի մտավոր գործունակության խանգարման որևէ ապացույց չկա։
Ջանելը մատնացույց արեց նրան։
— Իհարկե, այդպես կասես։ Նա քեզ է ամեն ինչ տվել։
— Ո՛չ,— պատասխանեցի ես։— Ես ամեն ինչ Լյուկին եմ թողել։
Դանիելը ապշած նայեց ինձ։
— Տունն այժմ պատկանում է հավատարմագրային հիմնադրամին։ Լյուկն այն կստանա, երբ հասնի սահմանված տարիքին։ Ո՛չ դու, ո՛չ Ջանելը չեք կարող այն վաճառել, գրավ դնել կամ ձեռք տալ խնայողություններին։
— Մա՛մ, դու չես կարող մեզ հետ այդպես վարվել։
Ես դանդաղ ոտքի կանգնեցի։
— Դուք ինձ լքեցիք դեռ մինչև կտակս փոխելը։ Ստեցիք իմ առողջության մասին, խաբեությամբ բերեցիք այստեղ ու փորձեցիք վերահսկողություն հաստատել իմ կյանքի վրա։ Ես ձեզ ոչինչ չեմ անում, Դանիե՛լ։ Պարզապես պաշտպանում եմ ինձ ձեզնից։
Առաջին անգամ որդիս ասելիք չուներ։
Ֆրանկը մեկնեց թևը։
— Պատրա՞ստ ես տուն վերադառնալ։
Ես ժպտացի ու բռնեցի նրա թևից։
Երբ քայլում էինք դեպի դարպասները, Դանիելը ձայն տվեց։
— Մա՛մ, խնդրում եմ։ Մենք կարող ենք ամեն ինչ շտկել։
Կանգ առա, բայց հետ չշրջվեցի։
— Պետք է փորձեիք ամեն ինչ շտկել այն ժամանակ, երբ ես ձեզնից ընդամենը կիրակի օրերին միասին մի բաժակ սուրճ խմել էի ուզում։
Եվ շարունակեցի քայլել։
Այդ երեկո Լյուկը զանգահարեց ինձ։
— Էվի տատի՛կ, հայրիկն ասում է, որ դու բարկացած ես։
— Քեզ վրա բարկացած չեմ, սիրելի՛ս։
— Դու տուն վերադառնալո՞ւ ես։
Նայեցի շուրջս։
Իմ ծանոթ հյուրասենյակը։
Պատերին կախված լուսանկարները։
Գրքերը։
Պատուհանից երևացող այգին։
— Ես արդեն տանն եմ, սիրելի՛ս։
Եվ երկար տարիներից հետո առաջին անգամ տունս այլևս միայնակ ու դատարկ չէր թվում։
Այն նորից իմ տունն էր։
